زبانهٔ وضعیت: راه‌اندازی، سلامت و ایمنی اتصال
زبانهٔ «وضعیت» نخستین زبانهٔ صفحهٔ هر اتصال است. با زدن نام اتصال در فهرست «اتصال‌های پایگاه‌داده» باز می‌شود و به سه پرسش پاسخ می‌دهد: چه کاری برای آماده شدن این اتصال مانده است، اوبا اکنون به پایگاه‌داده وصل می‌شود یا نه، و کاربر این اتصال فقط اجازهٔ خواندن دارد یا بیشتر.
راه‌اندازی این اتصال
Section titled “راه‌اندازی این اتصال”بالای زبانه فهرستی از گام‌ها می‌آید که یک اتصال برای پاسخ دقیق لازم دارد. هر گام با نشانه‌ای نشان می‌دهد انجام شده، انجام نشده یا نیازمند رفع مشکل است، و دکمه یا پیوندی کنارش شما را به همان کار می‌برد:
- اتصال: «اتصال برقرار است»؛ یا «اتصال برقرار نشد» همراه با علت و «رفع مشکل»؛ یا «پایگاه‌داده‌ای انتخاب نشده است» با «انتخاب پایگاه‌داده»؛ یا «اتصال هنوز آزمایش نشده است» با «آزمایش اتصال».
- فقط‌خواندنی: «دسترسی فقط‌خواندنی تأیید شد»؛ یا «کاربر این اتصال اجازهٔ تغییر داده‌ها را دارد». اگر برای این نوع منبع بررسی خودکار ممکن نباشد، این گام در شمارش حساب نمی‌شود.
- توضیح پایگاه‌داده: «توضیح پایگاه‌داده نوشته شد» یا «نوشتن توضیح» (توضیح پایگاه‌داده).
- مستندات جدول‌ها: مثلاً «مستندات جدول‌ها — ۱۲ از ۴۰ جدول» با «تولید مستندات» یا «ادامهٔ مستندسازی» (مستندات جدول‌ها).
- «بازبینی جدول‌های کد و ارتباط‌ها» (اختیاری): فقط وقتی تشخیص خودکار در سامانه روشن است (جدول‌های کد و ارتباط‌ها).
وقتی همهٔ گام‌های لازم انجام شود، فهرست جمع می‌شود و «آماده» با جملهٔ «همهٔ گام‌های لازم برای این اتصال انجام شده است.» نمایش داده می‌شود؛ با «نمایش گام‌ها» دوباره بازش کنید. همین شمارش روی کارت اتصال در فهرست به‌صورت «آمادگی … از …» یا «آماده» دیده می‌شود، و عدد کنار هر زبانه نشان می‌دهد چند مورد در آن زبانه منتظر شماست.
سلامت اتصال
Section titled “سلامت اتصال”این بخش یک خط سلامت و دکمهٔ «آزمایش اتصال» دارد. خط سلامت یکی از این سه حالت است:
| خط سلامت | معنا |
|---|---|
| «متصل · آخرین آزمایش: ۲ ساعت پیش (تاریخ)» | آخرین آزمایش موفق بوده است. |
| «اتصال برقرار نشد · آخرین آزمایش: …» | آخرین آزمایش ناموفق بوده است. |
| «این اتصال هنوز آزمایش نشده است.» | اتصال تاکنون آزمایش نشده است. |
روی کارت اتصال در فهرست، همین وضعیت کوتاه‌تر نوشته می‌شود: «متصل · آخرین آزمایش ۲ ساعت پیش»، «اتصال برقرار نشد · رفع مشکل» یا «آزمایش‌نشده». با نگه داشتن نشانگر روی زمان، تاریخ دقیق را می‌بینید.
اگر آزمایش ناموفق باشد، علت فقط در یک جا آمده است: درست زیر خط سلامت، کادر «راهنمای رفع مشکل اتصال» علت را به زبان ساده، فهرست کارهای لازم و متن دقیق خطا را زیر «جزئیات فنی» نشان می‌دهد. گام «اتصال» در فهرست راه‌اندازی هم همین علت را می‌گوید. راهنمای کامل: رفع مشکل اتصال.
اوبا هر بار پیش از پاسخ به پرسش‌ها به این اتصال وصل می‌شود؛ پس اگر خط سلامت «اتصال برقرار نشد» است، پرسش‌های مربوط به این پایگاه‌داده بی‌پاسخ می‌مانند تا مشکل رفع شود. پس از ذخیرهٔ تغییر در نشانی یا ورود، اتصال خودکار یک بار دوباره آزمایش می‌شود.
اوبا فقط داده را می‌خواند و هرگز آن را تغییر نمی‌دهد. این بخش نشان می‌دهد آیا کاربر این اتصال هم فقط اجازهٔ خواندن دارد:
| نشان | معنا | اقدام |
|---|---|---|
| «فقط‌خواندنی (تأییدشده)» | کاربر نمی‌تواند داده یا ساختار پایگاه‌داده را تغییر دهد. | کاری لازم نیست. |
| «اجازهٔ نوشتن دارد» | کاربر می‌تواند داده را تغییر دهد یا دسترسی مدیریتی دارد؛ فهرست دقیق زیر همین نشان می‌آید. | کاربر جداگانهٔ فقط‌خواندنی بسازید و ورود اتصال را عوض کنید. |
| «فقط‌خواندنی بودن تأیید نشد» | بررسی کامل نشد یا برای این نوع منبع روش قطعی نداریم. | مجوزهای کاربر را خودتان کنترل کنید. |
| «دسترسی نوشتن بررسی نشده» | هنوز آزمایش موفقی انجام نشده است. | «آزمایش اتصال» را بزنید. |
پس از یک آزمایش موفق، دو کادر دیگر هم ممکن است ظاهر شود:
- «جدول‌های بدون دسترسی خواندن»: اتصال کار می‌کند، اما کاربر بعضی جدول‌ها را نمی‌تواند بخواند؛ نام همهٔ آن‌ها فهرست می‌شود.
- «هشدارهای دسترسی کاربر این اتصال»: کاربر مجوزی ندارد که یکی از محافظ‌های اوبا به آن نیاز دارد، مثلاً محافظ اسکن کامل جدول‌های بزرگ.
این‌ها جلوی کار را نمی‌گیرند؛ فقط اطلاع می‌دهند. راهنمای ساخت کاربر فقط‌خواندنی: دسترسی فقط‌خواندنی.
متن آماده برای مدیر پایگاه‌داده
Section titled “متن آماده برای مدیر پایگاه‌داده”اگر کاری برای مدیر پایگاه‌داده مانده باشد (کاربر اجازهٔ نوشتن دارد، مجوزی کم است یا جدول‌هایی خوانده نمی‌شوند)، بخش «متن آماده برای مدیر پایگاه‌داده» همهٔ درخواست‌ها را در یک متن جمع می‌کند: نام کاربر و پایگاه‌داده، هر کار لازم و دستورهای آمادهٔ آن. «کپی متن» را بزنید و متن را برای کسی بفرستید که کاربرهای پایگاه‌داده را مدیریت می‌کند.
توابع منتظر تأیید
Section titled “توابع منتظر تأیید”بعضی پرس‌وجوها تابعی از خود پایگاه‌داده را صدا می‌زنند. اوبا پیش از اجرای هر پرس‌وجو مطمئن می‌شود که فقط داده را می‌خواند؛ اگر پرس‌وجو تابعی را صدا بزند، متن همان تابع (و تابع‌هایی که خودش صدا می‌زند) هم بررسی می‌شود. تابعی که بررسی خودکار نتواند فقط‌خواندنی بودنش را ثابت کند، در این فهرست می‌آید و پرس‌وجوهایی که آن را صدا می‌زنند پیش از اجرا رد می‌شوند.
- چه وقت فهرست پر می‌شود؟ تابعی فقط وقتی اینجا می‌آید که یک پرس‌وجوی واقعی در گفت‌وگو، نمودار یا هشدار آن را صدا زده باشد. پیام «هیچ تابعی منتظر تأیید نیست.» یعنی مشکلی نیست.
- «داده را تغییر می‌دهد — هرگز مجاز نمی‌شود»: متن تابع نشان می‌دهد داده را تغییر می‌دهد. چنین تابعی هرگز تأیید نمی‌شود و فقط برای اطلاع شما نمایش داده می‌شود؛ پرس‌وجو را بدون آن بنویسید یا از مدیر پایگاه‌داده تابع دیگری بخواهید.
- «قابل بررسی خودکار نیست»: متن تابع را نمی‌شود خودکار بررسی کرد (مثلاً تابع، دستور SQL پویا می‌سازد یا متنش خواندنی نیست). علت زیر نام تابع نوشته شده است. اگر مطمئنید تابع چیزی را تغییر نمی‌دهد، «تأیید اجرا» را بزنید و در پنجرهٔ تأیید، در صورت تمایل توضیحی بنویسید.
- «لغو تأیید»: اجازه را پس می‌گیرد. کنار هر تابع تأییدشده، «تأییدشده توسط …» نام تأییدکننده را نشان می‌دهد.
- تغییر تابع: اگر متن تابع در پایگاه‌داده عوض شود، تأیید قبلی خودبه‌خود باطل می‌شود و تابع دوباره منتظر تأیید می‌ماند.
- بازسازی لازم نیست: این فهرست دکمهٔ بازسازی ندارد؛ هر بار که پرس‌وجویی تابعی را صدا بزند، بررسی خودکار دوباره انجام می‌شود.
در شرکت فرضی «پخش البرز»، پرسش «نرخ تخفیف هر مشتری در مهر چقدر بوده؟» پاسخ نمی‌گیرد. در زبانهٔ «وضعیت»، بخش «توابع منتظر تأیید» تابع dbo.fn_discount_rate را با نشان «قابل بررسی خودکار نیست» و علت «این تابع SQL پویا اجرا می‌کند؛ نمی‌توان مطمئن شد فقط می‌خواند» نشان می‌دهد. مدیر پایگاه‌داده متن تابع را می‌خواند و تأیید می‌کند که فقط از جدول‌های تخفیف می‌خواند. مدیر شرکت «تأیید اجرا» را می‌زند و پرسش دوباره پاسخ می‌گیرد. ماه بعد تابع در پایگاه‌داده تغییر می‌کند؛ تأیید باطل می‌شود و تابع دوباره در فهرست ظاهر می‌شود.